آسیب شناسی تربیت دینی

آسیب شناسی تربیت دینی مقدمه

اگر چه مصلحان و
فیلسوفان اجتماعی همواره با ارائه آرمان ها و ایده های نیکو، شهرهای سلامت و یا
مدینه های فاضله ای را برای دورنمای حرکت اجتماعی مردم ترسیم نموده اند و اقشار
مختلف مردم را با ذکر دلایل و توجیهات گوناگون به سوی تحقق آن ترغیب می کنند؛ اما
وجود ناهنجاری های اجتماعی و وقوع جرائم و تخلفات اخلاقی خود دلیل وجود موانع مهم
بر سر این راه است.  از سویی دیگر اختلاف
در نگرش ها و باورهای لایه های مختلف اجتماعی خود موجب کندی اقدامات اجتماعی
مسئولان می شود و از جانبی دیگر تبدیل و تغییر در فلسفه اجتماعی و تحول در دورنمای
یک جامعه خود موجب گسست های کوچک و بزرگ در عرصه پیشرفت جامعه می شود. بر این جمع
سیاهی ها، حوادث و تضادهای فرهنگی ناخواسته را هم بیافزایید، مثل منفی نگری های
افراد ناامید و گزارش تشریح تخلفات و توضیح بزهکاری و افشای گناه ها و تکثیر کتبی
و مجازی خطاهای کوچک و بزرگ دیگران.

اما براستی در
این میان، می توان آرام نشست یا به گوشه خلوت خزید و بار تفکر و ارائه راهکار را
هم به عهده حوادث غیرمترقبه سپرد؟ مسئولیت نهادهای اجتماعی چه می شود؟ برای
جلوگیری از وقوع جرم و جنایت چه تدبیری می توان اندیشه کرد؟ از گندمزار دانشمندان
زمینی چه برداشتی می توانیم بکنیم؟ به کدام ریسمان ملکوت باید چنگ بزنیم؟ در این
مقاله سعی می کنیم تا به پاسخ این پرسش ها بیاندشیم، به بخش های مختلف موضوع دقیق
تر نگاه کنیم و کوتاهی های آن را در بازنگری های آتی تکمیل خواهیم کرد.

کوشش نویسنده بر این
است تا با نگاهی گذرا به مبانی تربیت اجتماعی و اهداف تربیتی در اسلام و آسیب
شناسی تربیت دینی و ضرورت تحکیم مبانی خانواده و اعتماد به نفس، خواننده را به سوی
اصلاح ارتباط با خالق هستی و کارگردان هر دو عالم ترغیب کرده و دعا را وسیله اصلاح
ارتباط با خدا، اصلاح نفس و اصلاح ارتباط های اجتماعی معرفی کند. سپس به معرفی یک
منبع ارزشمند به نام دعا و توسل پرداخته و در پایان نیز به موضوع انتظار منجی
موعود تاکید شده است و بالاترین گوهر برای فلسفه اخلاق اجتماعی را از میان کلمات
دعای فرج معرفی می کند.

مبانی تربیت اجتماعی

با نگاهی به کتاب
روانشناسی تربیتی جان ای. کلاور و راجر اچ. برونینگ به این پاسخ می رسیم که "کولنبرگ" مراحل رشد اخلاقی را در آغاز پنج مرحله و با یک تجدید نظر به
شش مرحله تقسیم و تعریف کرده است؛ که عبارتند از: 1 - اخلاق دگر پیروی. 2 – فردگرایی ومبادله. 3 – انتظارات متقابل و همنوایی.
4 – نظام اجتماعی. 5 – قرارداد اجتماعی. 6 – فرایند رشد اخلاقی. در نگاه "بندورا" تقلید از دیگران مبنای ایجاد رفتار اخلاقی قرار می گیرد و
در مرحله نخست کودک از رفتار والدین و افراد حاضر در منزل خود تقلید می کند و بدین
ترتیب ارزش ها را همراه رفتار مشاهده شده می پذیرد.

 به طور کلی محور اصلی نظریه یادگیری اجتماعی،
یادگیری مشاهده ای است و دیدن رفتار در یادگیری و پایداری رفتار موثرتر از روش
تقویت کننده ها است، چون بر مبنای شناخت و تفکر است؛ ولی در زمان ورود به صحنه های
اجتماعی گروه های دیگری را به عنوان الگوی رفتاری خود قرار می دهد. مانندگروه های
همسال، معلمان، ورزشکاران، هنرمندان، نویسندگان وشخصیت های مطرح اجتماعی. زمانی که
همانندسازی از پدر و مادر به افراد دیگر منتقل می شود، به ناچار در بین معیار های
اخلاقی تضاد نمایان می گردد. در نتیجه پاسخ فرد، با تفکر و تامل ترکیبی از ارزش
های نو و جدید با هنجارهای قبلی و مورد تایید پدر و مادر خلق می شود و ترکیب نوین،
خود رفتار خلاقانه ای را به جامعه ارائه و در اینجا رشد اخلاقی با رشد یادگیری
هماهنگ می شوند. در گذر زمان و با تکامل انگیزه ها و رفتار افراد، جامعه ناظر تولد
رفتاری نو خواهد بود که با توسعه و ماندگاری آن در فرهنگ های مختلف، تمدن بشری رشد
کرده و اندیشه و عمل به طور هماهنگ متحول می شوند. توجه داشته باشید که با هر تحول
کوچک در جامه، بستر جدیدی برای تفکرو خلاقیت برای جوامع دیگر نیز فراهم می گردد. (گلاور
و برونینگ (ترجمه: خرازی)، 1382،352-257)

اهداف تربیتی اسلام

مجموعه روایات
اخلاقی که ناظر به صحنه های اجتماعی هستند و مخاطب را توصیه به صبر و تحمل و
فروبردن خشم و اصلاح ارتباط با دیگران می کنند و خویشتنداری را پس از مرحله نفسانی
برای تغییر در روابط انسان با جامعه معرفی می کنند، در واقع آثار مثبت بر ساختار
جامعه دارند. این نگرش ها با نشر توصیه های پیشوایان دینی می توانند حسن روابط،
تحمل، انعطاف پذیری، صبر و مقاومت را در اخلاق و رفتار آحاد مردم تامین کنند.
روایات و احادیثی که ناظر بر اصلاح رابطه بین معلم و فراگیر، والدین و فرزند،
اعضای فامیل و خانواده با یکدیگر است و یکایک افراد جامعه را به رعایت فرهنگ خدا محوری
و دین باوری در روابط اجتماعی توصیه می کند. همه این مفاهیم در دایره اهداف تربیت
اجتماعی اسلام قرار می گیرند و خوشبختانه در مجموع منابع دینی، هزاران سخن و کلام
آسمانی از امامان معصوم علیهم السلام داریم که با آن می توان بافت جامعه را به نفع
راستی و حقیقت اصلاح کرد.

 یکی از جنبه های بارز و ممتاز وجود آدمی
برخورداری از قدرت تفکر، استدلال و عقل است. از دیدگاه اسلام، مهمترین مرحله صعود
به مراحل عالی انسانی و نیل به هدف نهایی پرورش و بکارگیری صحیح این توانایی و
استعداد است. توجه و عنایت خاص الهی به هدایت انسان از طریق عقل و اندیشه در
بسیاری از آیات و روایات به صورت های مختلف بیان شده است و می گویدکه برای نیل به
قرب الهی، بکارگیری از عقل و اندیشه امری اجتناب ناپذیر است.

بنابراین، پرورش
استعدادهای ذهنی،  شناختی،  رشد عقلانی، فراگیری علوم و معارف برای بارور کردن
هر چه بیشتر این توانایی ها به عنوان اهداف واسطه ای به شمار می آیند. گفتنی است
انسان با فراگیری علوم و معارف، شناخت بیشتری از جهان اطراف خود پیدا می کند و با
خودشناسی و آگاهی از وجود خود نیز بهتر می تواند در مسیر خداشناسی گام بردارد؛ در
نتیجه اهداف شناختی را می توانیم در چهار مقوله خلاصه کنیم: پرورش قوه عقل-
فراگیری علوم و معارف – تعالی اندیشه – خودشناسی. (حجه الاسلام و المسلمین علیرضا اعرافی، 1381،
171-73)

عوامل پرورش عقل و اندیشه

اسلام عوامل رکود
و سستی اندیشه را در منابع مختلفی متذکر شده است. همچنین انسان عاقل
را از آن بر حذر می دارد و با بیان عواملی که سبب رشد و شکوفایی عقل می شود او را
به سوی تعقل و تفکر سوق می دهد. برخی از عواملی که انسان را یاری می دهد تا به
استقلال فکری و رشد عقلانی برسد از نظر اسلام عبارتند از:

1- دلیل جویی یا
علت طلبی 

2- بکارگیری عقل
و اندیشه

3- عمق بخشی به
اندیشه

4- بهره گیری از
دیدگاه های مختلف

5- استفاده از
قالب های فکری دیگران

6- اندیشه در
تاریخ و سرنوشت اقوام گذشته

7- معاشرت با
علما و دانشمندان

8- طهارت قلب

(ربانی، 1389،
232-200)

جایگاه دعا در تربیت اجتماعی

اعتقادات افراد
جامعه، پایه رفتار هر فرد و جمعیت کلی آنان می باشد. بعلاوه خدا به عنوان خیر مطلق
و مبدا خیر بوده و نمی توان از اصلاح و رشد جامعه سخن گفت و موضوع اعتقاد افراد
جامعه را نسبت به خدا و مهمتر رابطه ایشان با خدا را ندیده گرفت. فلذا شناخت و
تقویت رابطه فرد با خدا و تعالی بخشی به این رابطه از اقدامات اولیه مصلحان
اجتماعی مشخص می گردد و با این نگاه، کتاب الهی، کلام خدا به بشر و دعا تقاضای
افراد به سوی خدا می باشد. دعا هم می تواند با زبان ساده و با انتخاب خود فرد باشد
و یا با تکرار متون رسیده از سوی پیشوایان دینی باشد. لطف مزید صاحب خلق در هر
صورت به متقاضی دلشکسته تعلق می گیرد، چه کوچک باشد و چه بزرگ، چه برای اولین بار
بگوید و چه برای هزارمین مرتبه، باز مصرانه تقاضای خود را تکرار کند.

با اعلام خواسته
از سوی فرد، آن مدیر مدبر قلم تقدیر را هم عوض می کند و بر سرنوشت آدمی رنگ انتخاب
خود او را می زند و آدمی با دریافت پاسخ های مثبت برای تقاضای خویش به رحمت و
بزرگواری خالق هستی پی می برد. او درک می کند که تنها نیست و با هر نیایش، خود را
در شعاع بلندی از نور هدایت می بیند که هر لحظه مورد عنایت پروردگار بخشنده و رزاق
می باشد. دعا ابراز بندگی و اظهار کوچکی و دوستی نسبت به خداوند است. دعا جدی ترین
و پاک ترین و قوی ترین شیوه برقراری ارتباط انسان با خالق حکیم و مهربان است. دعا
یکی از نیازهای فطری بشر است و به همین منظور همواره در صدد بوده تا با داشتن انس
و ارتباط با خداوند پیوند خود را با خدا بر اساس دوستی تقویت کرده و به هنگام بروز
مشکلات به او رجوع نماید.

خداوند در کتاب
شریف خود می فرماید مرا یاد کنید تا شما را یاد کنم مرا سپاس گویید و ناسپاسی مرا
نکنید (بقره 152) و هر که از یاد من روی برگرداند، همانا در دنیا معیشت او تنگ شود
و او را در قیامت نابینا محشور می کنم (طه 124).  حضرت پیامبر خاتم (ص) نیز فرمودند دعا سلاح مومن
است و از امام باقر علیه السلام سوال کردند که دعا کردن بالاتر است یا قرائت قرآن
که پاسخ فرمودند: دعا کردن به دلیل این آیه کریمه که خداوند فرمود اگر دعا نکنید
عنایت و توجهی به شما نمی شود (فرقان 77).

 آیا ما نمی خواهیم بیش از پیش مورد توجه خداوند
باشیم؟ آیا در سرزمین مصائب و مشکلات اجتماعی می توان بدون سلاح زندگی کرد؟ آیا
بینایی و چشم روشنی در بهشت مورد توجه ما نیست؟ آیا ما خداوند لطیف و رفیق را
مستحق سپاسگزاری نمی دانیم؟ و به ده ها دلیل مشابه و نزدیک به این معانی ما انسان
ها و نه فقط مومنین بلکه همه یکایک آدمیان برای رشد و تعالی و پیشرفت و کسب موفقیت
نیازمند دعا کردن هستیم، تصور خودشکوفایی در سطح بالای هرم نیاز های  "آبراهام مازلو" هم بدون دعا به اله یگانه ممکن نیست، و در مراتب پایین تر
هر مربی، خود در ضمیر ناخودآگاه خود می داند که ضمن توصیه هایی که به مخاطب خود
دارد تا او را برای رشد و تعالی در طبقات پایین هرم نیازها آماده کند، اما خود او
برای ارتقا به مراحل بالاتر و تامین نیازهای اجتماعی خود و دیگران محتاج دعا می
باشد. زیرا می توان با توسل به ذات اقدس مبدا خیر و نیکی و سرچشمه هدایت خود را
بالا برده و سطح کیفیت زندگی خود را بهبود ببخشد، و در این راستا امامان معصوم
علیهم السلام معلمین و مدرسین ویژه آموزش و ترویج فرهنگ دعا هستند. متون رسیده از
نمایندگان آسمانی خداوند پاک ترین و محکم ترین و صحیح ترین نردبان ترقی بشر می
باشد. حرزهایی که از سوی این سفینه های هدایت برای بشر رسیده جلیقه های نجات و
هدایت تضمینی و بی مانندی است که ضامن آن خون مظلوم امیرالمومنین و اولاد معصوم
ایشان علیهم السلام می باشد. معرفی ائمه هدایت همراه با تاریخ ستمی که دیده اند
بخش اول معارف ایشان است و در بخش دوم مصلحین اجتماعی می توانند و موظف هستند تا
با معرفی نمایندگان رسمی خداوند به عنوان فانوس هدایت در شب تاریک و راهنما در
گمراهی های بشر و معلم رفع جهالت ها و کارگردان فعال زندگی و ظاهرا دور از نظر،
دست افراد محتاج به هدایت و رشد را به این پایگاه های قوی قدرت و انرژی متصل کنند.
همچنانکه هر گونه سستی در این مسیر راه را برای سرقت های بزرگ و بزرگتر شیطان و از
نفس آدمیان و صحنه های اجتماعی فراهم می کند، و تاریخ گذشته مبارزات پیروز و غیر
پیروز پیامبران الهی ضرورت مراقبت و مواظبت بیش از حد از نفوس افراد که سرمایه های
اصلی هر اجتماعی هستند را ایجاب می کند، زیرا که وقتی ما مردم را به عنوان جمیع
ناس، آل الله می دانیم نمی توان با حذف ایشان و نادیده گرفتن سرنوشت اجتماعی ایشان
رضایت حضرت باری را برای خود انتظار داشته باشیم.

کلام حضرت به
کلام سید المرسلین مولا محمد بن عبدالله (ص) که در کتاب شریف نهج الفصاحه ثبت است
که فرمودند: "خداوندا، یک لحظه مرا به خودم وامگذار و چیزهای خوبی که به من
بخشیده ای از من مگیر". و یا کلام حضرت سیدالساجدین مولا علی بن الحسین
علیهماالسلام در کتاب عزیز صحیفه سجادیه که فرمودند: "بارالها، بر محمد و آل
او درود فرست و ما را از پیش رو و پشت سر و از جهت های راست و چپ و از همه جوانب
نگاهمان دار، نگاه داشتنی که از نافرمانی تو بازدارنده باشد و به پیروی ات راهنما
و در راه محبتت به کار برده شده باشد".

و باز از ایشان
در همان منبع نقل می شود که فرمودند: "بارالها، بر محمد و آلش رحمت فرست و
رازهای دل ها و حرکات اعضا و نگاه های دزدیه چشم ها و سخنان زبان های ما را در
اموری قرار ده که موجب ثواب تو باشد تا کار نیکی که به وسیله آن سزاوار پاداش تو
شویم از ما فوت نگردد و کار بدی که در اثر آن مستوجب عقاب گردیم بر ما باقی
نماند"؛ و بسیاری دیگر که باید بر این موارد افزود. (امان اللهی، 1388، 26-3)

اعتماد به نفس

اعتماد به نفس چیست؟ وقتی انسان آن باوری که از خود و صفات خود دارد را تقویت
می کند بر اعتماد به نفس خود می افزاید. پس اگر خود را ضعیف و شکست خورده پنداشت
اعتماد به نفس خود را از بین برده، و وقتی که خود را مهره ای از ارابه تاریخ بداند
و یا ابزار و مهره سوخته بازی بزرگان بشناسد دیگر نه امیدی برای تغییر دارد و نه
شناخت مثبتی از خود در حالی که این انسان محبوب خداوند که خالق یکتا به خلقت او بر
خود تبریک گفته و بر فرشتگان مباهات نموده، منتظر و مشتاق تجلی فضائل خود در رفتار
و سکنات انسان است. بعلاوه انسان می تواند مجرا و آبشار بلندی از ظهور صفات الهی
باشد و  بگوید که من نیز خود را یکی از
افراد بی همتا و بی نظیر از مخلوقات الهی می دانم که با هر لحظه خلاقیت و ابتکار، صحنه
جدیدی از تعاطی عشق و عرفان را در ارتباط خود و خالق می توانم بیافرینم. با این
نقطه نظر، نگاه می کنیم به جملات آنتونی رابینز یکی از افراد مثبت اندیش و مبلغ
اعتماد به نفس که با کلام خود هزاران نفر را به راه زندگی صحیح رهنمون کرده است.


  1. آنچه در زندگی بیشتر مردم مایه اندوه است این است که غالباً
    می دانند که در زندگی خود طالب چه چیزهایی هستند، اما به درستی نمی دانند که چه
    کسی می خواهند باشند.

  2. این موضوع حقیقت دارد که نیروی باد و باران و سایر تغییرات
    جوی در اختیار ما نیست، اما ما می توانیم بادبانهای خود را طوری تنظیم کنیم، که با
    استفاده از همان تغییرات قایق خود را به سرمنزل مقصود برسانیم.

  3. یک بار از "یانکرهانت" میلیاردر صاحب نفت تگزاس
    خواستند تا راز موفقیت خود را برای مردم بازگو کند.

وی گفت: موفقیت امر ساده ای است اول تصمیم بگیرید که دقیقا چه می خواهید آنگاه
تصمیم بگیرید که در صورت رسیدن به آرزو بهای آن را بپردازید و بعد هم بهای آن را
پرداخت کنید.


  1. از "ریکراک " بنیانگذار " مک دانلد" یک
    بار خواستند که اندرزی بدهد که بتواند برای تمام عمر سرمشق افراد در راه رسیدن به
    موفقیت باشد. وی گفت:

میوه تا سبز است رشد می کند وقتی که رسید پلاسیده می شود، شما هم تا زمانی که
سبز هستید رشد کنید.


  1. از آنجا که خود را مقید به " تعالی" کرده ام، لذا
    در پایان هر روز سؤالاتی را از خود می کنم که امروز چه چیزهایی آموخته ام چه
    پیشرفت هایی کرده ام، از چه چیزی لذت بردم؟

  2. چنانچه هر روز به طور مداوم پیشرفت کنید و قدرت لذت بردن را
    در خود افزون سازید؛ در آن صورت، شما غنایی پیدا می کند که بسیاری کسان در خواب هم
    نمی بینند.

  3. درباره هر چه فکر کنید،هر چه که تمام فکر شما را متوجه خود
    کند، تحقق خواهد یافت.

  4. زمانی که کسی می گوید من یک بار این  کار را کردم پس دیگر در این کار موفق نخواهم
    شد، دیگر هیچ کاری را آغاز نخواهد کرد و این یعنی مرگ.

  5. یک بار بحران مالی یعنی اینکه آموخته اید چگونه باید مجددا
    سرمایه گذاری کنید.

  6. وقتی تصمیم واقعی می گیرید مانند آن است که خطی را رسم کرده
    باشید، اما نه بر روی ماسه بلکه روی سیمان.

  7. صفحات تاریخ پر از مثال هایی از قبیل لئوناردو داوینچی،
    آبراهام لینکن، هلن کلر، مهاتما گاندی، مارتین لوترکینگ، آلبرت انیشتین و بسیاری
    از افراد دیگر است که قدم های عظیمی در راه ارتقاء معیارهای خود برداشته اند.

- نیرویی که در اختیار
آنان بوده است در اختیار شما نیز هست، به شرط آنکه شهامت داشته باشید و آن را به
کار گیرید.


  1. بزرگترین لذاتی که در زندگی به دست آورده اید به دلیل حل
    مشکلاتی بوده است که در ابتدا حل آن دشوار و یا حتی غیرممکن به نظر می رسید.

  2. تغییر یک سازمان، یک شرکت، یک کشور و حتی جهان با یک قدم
    ساده آغاز می شود و آن این است که تغییری در خود پدید آوریم. (لعلی، 1383، 175-51)

 

خانواده و تربیت اجتماعی فرزندان

با عقد ازدواج
بین دو نفر به عنوان همسر و همراه در مسیر زندگی خانواده تشکیل می شود که این دو
با هم کوچکترین و مهمترین سازمان اجتماعی را تشکیل می دهند. تعالی و پیشرفت افراد
و جامعه بستگی مستقیم به تربیت افراد در خانواده دارد و هر چند که این رفتار تربیت
در خانواده حساب شده و منظم و با برنامه باشد، مسلماً نتایج تربیتی مثبت و
گرانقدری بجای خواهد گذاشت.

 متاسفانه ریشه بسیاری از ناهنجاری ها و بزهکاری
ها از خانواده سرچشمه می گیرد که یا رفتار غلط والدین خطاکار موجب تکرار اشتباه در
نسل بعد شده و یا غفلت و سرگرمی پدر و مادر باعث سرگرمی و اتلاف وقت و نابسامانی
فرزند و در نهایت بیکارگی و ارتکاب جرم می شود. محکومان به زندان نشسته، سرمایه
های تلف شده اجتماعی هستند که زنگ و صدایی ندارند تا به مصلحین اجتماعی بگویند،
بخشی از تقصیر متوجه پدر و مادر آنها است.

اصلاح ارتباطات
خانواده به طور مستقیم، اصلاح رفتار فرزند و برنامه تربیتی وی را به دنبال خواهد
داشت. پس سازمان دادن به رفتارهای دینی یک خانواده و سنت های جاری بین افراد
خانواده با یک واسطه، موجب اصلاح رفتار اجتماعی افراد جامعه می شود و متفکران
اجتماعی می توانند و می بایست تا با معرفی بهترین برنامه های دینی و سنتی خانواده
هایی که در تربیت دینی فرزند موفق هستند، مسیر تدوین برنامه تربیت اجتماعی متدینین
را فراهم کنند. اکنون ببینیم که یک خانواده مذهبی چه کار می کند تا فرزندان متدین
تربیت کند و آیا این مسیر قابل تکرار است؟ و در صورت مثبت بودن پاسخ چه روش هایی
پیشنهاد می گردد.

1- عمل صالح

خانواده ای که می
خواهد فرزند صالح تربیت کند، خود باید از ارتکاب گناه و انجام خطا پرهیز کنند تا
همین اجرای عمل صالح و انجام واجبات و پرهیز از محرمات الهی از طریق مشاهده در چشم
و قلب فرزند جا بگیرد.

2- شرکت در مراسم
دینی و مذهبی

والدین خانواده
با شرکت و حضور خود در مراسم مذهبی و دعوت و همراه بردن فرزندان، ایشان را به شرکت
در این نوع مراسم تشویق کنند و مرتب از آثار مثبت ارتباط با مبادی شناخت معراف دین
برای ایشان بگویند.

3- انس با کتاب
خدا

والدین می بایست
خود در طول روز و هفته ساعاتی را برای انس و هم نفسی با کتاب الهی اختصاص بدهند تا
فرزندان از این طریق، والدین خود را الگو قرار داده و با این دریای معرفت و تجلی
محبت خدا به انسان نیز انس بگیرند و قرآن را ملجا و پناه خود بشناسند.

4- ذکر و دعا

والدین خود اهل
ذکر و دعا باشند و مرتب موارد مختلف را به فرزندان یادآوری کنند، دعاهای مناسبتی و
روزهای هفته بهترین دستاویز برای توجه به خداوند خالق می باشند.

5- زیارت امامان
معصوم (ع)

زیارت، عرض ادب،
ارادت، اغلام وفاداری، تعهد و بستن پیمان با امامان معصوم (ع) از سوی والدین،
فرزندان مشتاق زیارت و عرض سلام به محضر ایشان بار می آورد. تا حدی که هر از چند
زمانی که می گذرد، زیارت امامان و پیشوایان دینی را جزء برنامه خود قرار دهند.

6- نذر و صدقه و
رد مظالم

بستن تعهد و نذر
و تقاضای خواسته ای از ائمه معصومین و در قابل آن نذری را با خود بستن و پس از
اجابت از سوی ایشان، ادا کردن نذر، و دادن صدقه موجب رد مظالم و سختی ها و تحقق
آسانی ها و تامین سلامتی در زندگی و تقویت ارتباط و معرفی بهتر امامان معصوم
(ع)  به فرزندان می شود.

7- شرکت در مراسم
عبادی اجتماعی

شرکت در نماز عید
فطر و نماز جمعه و نماز جماعت محل زندگی و احیاها و مراسم های رمضان و محرم
وصفر  اشتغال در تربیت اجتماعی فرزند موثر
است، زیرا غفلت از این موارد زیان های جبران ناپذیری را به بار می آورد.

8- کنترل خوراک و
محتوایات صوتی و تصویری

در سنین نوجوانی
کنترل و در سنین بالاتر نظارت بر مجموعه های صوتی و تصویری که فرزندان استفاده می
کنند، موجب هدایت اخلاقی ایشان می شود. بدیهی است که وجود ماهواره در هر خانه اگر
با کنترل و نظارت اخلاقی سرپرست خانواده همراه نگردد، آسیب های بزرگ اجتماعی برای
تمامی بینندگان فراهم می کند.

9- کتابخانه
خانگی

امروزه کمابیش در
هر خانه بخشی به کتاب های کاغذی و یا دیجیتالی اختصاص دارد. افزودن بر این مجموعه
و نوآوری در لیست و به روز کردن عناوین آن می تواند فرزندان را به ماندن در خانه و
رشد اجتماعی داشتن امیدوار کند و سستی در این مورد نیز ضایعه آور است.

10- دوستان

والدین می توانند
با نظارت و کنترل رفت و آمدها و ارتباط فرزندان با دیگران، دوستان خوب و مناسب تر
را به آنها معرفی کنند و در زمان ضرورت اخطارهای لازم را به آنها بدهند. وقتی
فرزند عاقل و هوشیار، زیر نظر پدر و مادر با چند نفر از همسایه ها و دوستان درسی و
یا فامیل و یا گروه همسالان ارتباط داشته باشد، فضای خوش بینی تذکرات در مورد
افراد احتمالاً منفی و لازم به ترک را می شنود، و قبول خواهد کرد.

11- وسایل کمک
آموزشی

امروزه با رشد و
تنوع تکنولوژی، استفاده از وسائل آموزشی و کمک آموزشی برای فرزندان اهمیت حیاتی
دارند. پدر و مادر نسبت به هزینه های آموزشی و وسائل کمک آموزشی نباید به عنوان
هزینه اضافی نگاه کنند. بلکه به عنوان سرمایه گذاری برای مهمترین و گران بهاترین
اندوخته خود، که فرزندان هستند، بیاندیشند و از هر پیشنهاد خرید در این زمینه
استقبال کنند.

12- شرکت در
مجامع هنری

/ 0 نظر / 7 بازدید